Przegląd sekcji

    • 1.1 Podstawowe informacje

      To szkolenie pomoże Ci poznać WikiHum – otwartą bazę wiedzy o osobach i miejscach związanych z historią Polski. Dzięki niej można w prosty sposób wyszukiwać, porównywać i łączyć dane historyczne pochodzące z różnych źródeł.Kurs ma charakter praktyczny: krok po kroku nauczysz się, jak korzystać z WikiHum i powiązanych z nią narzędzi, które wspierają badania humanistyczne i historyczne w środowisku cyfrowym.

      W trakcie szkolenia nauczysz się pracy zarówno z samą platformą WikiHum, jak i z narzędziami towarzyszącymi:
      • Wikidata Query Builder – narzędzie umożliwiające tworzenie zapytań SPARQL (język zapytań używany do wyszukiwania i analizy danych zapisanych w formacie RDF) bez pisania kodu – w sposób graficzny i intuicyjny,
      • Wikidata Query Service (WDQS) – uruchamianie i modyfikacja zapytań SPARQL,
      • OpenRefine – rekoncyliacja (uzgadnianie) z Wikibase/WikiHum i wzbogacanie własnych danych o dane z WikiHum.

      Po ukończeniu szkolenia będziesz potrafić:
      • wyszukiwać i interpretować informacje w WikiHum,
      • tworzyć zapytania (także bez kodu) oraz pobierać/wizualizować wyniki,
      • harmonizować własne zbiory danych z elementami w WikiHum oraz automatycznie pobierać wybrane właściwości (np. współrzędne, daty),
      • eksportować i porządkować rezultaty do dalszej analizy lub publikacji.

      Forma kursu: asynchroniczna (self-paced). Nie musisz przerabiać go „od A do Z”. Każda sekcja i jej podsekcje są samodzielne – możesz zaczynać od dowolnej sekcji/podsekcji zgodnie z potrzebą badawczą czy Twoimi umiejętnościami. Dla osób zupełnie początkujących zalecana (ale niewymagana) kolejność sekcji to: 1 → 2 → 3 → 4 → 5 → 6 → 7 → 8 → 9.

      Szacunkowy czas przejścia całego kursu: 8 godzin.Kurs jest bezpłatny i otwarty dla wszystkich.
    • 1.2 Cele szkolenia i oczekiwane efekty

      Po ukończeniu szkolenia uczestnik:


      Wiedza

      • wyjaśnia podstawowe pojęcia: Linked Open Data, URI, PID, element, trójka RDF, właściwość, kwalifikator;
      • rozumie ideę Linked Open Data;
      • zna architekturę i zasoby WikiHum oraz relację do Wikibase;
      • rozumie semantykę zapytań SPARQL na poziomie podstawowym.

      Umiejętności

      • wykorzystuje wyszukiwarkę zaawansowaną do wyszukiwania;
      • wykorzystuje Wikidata Query Builder do budowy kwerend;
      • formułuje zapytania w Wikidata Query Service;
      • pobiera z WikiHum dane do własnych celów badawczych;
      • przygotowuje dane wejściowe w OpenRefine (własne dane badawcze), uruchamia uzgadnianie (rekoncyliację) z instancją WikiHum, pobiera informacje z bazy WikiHum, zapisuje wyniki własnej pracy.

      Kompetencje/Postawy

      • dobiera właściwe narzędzie (wyszukiwarka zaawansowana, Wikidata Query Builder, Wikidata Query Service, OpenRefine) do celu badawczego.
    • 1.3 Struktura kursu

      Kurs jest podzielony na 7 sekcji:

      1. Informacje o kursie
      2. WikiHum – brama do świata Linked Open Data
      3. Wprowadzenie do Linked Open Data
      4. Wyszukiwanie informacji za pomocą funkcji Szukaj
      5. Narzędzia do tworzenia zaawansowanych zapytań (kwerend)
      6. Zapytania z wykorzystaniem WikiData Query Builder
      7. Zapytania z wykorzystaniem WikiData Query Service
      8. Łączenie i wydobywanie danych z WikiHum
      9. Materiały pomocnicze

      Każda sekcja (oprócz pierwszej i ostatniej) rozpoczyna się krótkim filmem wprowadzającym, który w przystępny sposób prezentuje zagadnienie poruszane w danej sekcji lub ogólnie pokazuje możliwości danego narzędzia bądź usługi. Filmy te mają charakter ogólnego wprowadzenia – przedstawiają podstawowe funkcje i zastosowania, bez omawiania szczegółów,


      Procedury zawarte w podsekcjach omawiają poszczególne funkcje WikiHum oraz narzędzi Wikidata Query Service, Wikidata Query Builder i OpenRefine krok po kroku, w sposób szczegółowy i wyczerpujący, tak aby użytkownik mógł samodzielnie odtworzyć opisane czynności i zastosować je w praktyce. Każda procedura została zilustrowana zrzutami ekranu, a w przypadku bardziej złożonych etapów — uzupełniona krótkimi filmami instruktażowymi.


      Sekcja 9 zawiera dodatkowe materiały, w tym 🔗słowniczek pojęć dla całego kursu, w którym wyjaśniono fachowe i specjalistyczne słownictwo używane w treściach szkoleniowych.

    • 1.4 Wymagania techniczne

      Zalecane wymagania techniczne
      • Komputer: laptop/desktop 64-bit, 2-rdzeniowy CPU.
      • RAM: min. 4 GB, lepiej 8 GB.
      • Dysk: ~50MB wolnego miejsca (pliki ćwiczeń, eksporty, archiwa).
      • System: Windows 10/11, macOS 11+ lub dowolna współczesna dystrybucja Linux.
      • Przeglądarka: aktualny Chrome / Firefox / Edge / Safari, włączony JavaScript.
      • Internet: stabilne ≥10 Mb/s (HD wideo + praca online).
      • Ekran: min. 1366×768.
      • Audio: głośniki/słuchawki (filmy z lektorem).
      • Dodatkowo: program do arkuszy (Excel/LibreOffice/Google Sheets), narzędzie do archiwów .zip/.tar.gz.

      Ustawienia/organizacja
      • Zezwól na otwieranie nowych kart/okien (część akcji WDQS/Query Buildera otwiera linki).
      • Wyłącz agresywne blokery skryptów/reklam na czas pracy, jeśli coś się nie ładuje.
      • Upewnij się, że sieć nie blokuje dostępu do usług Wikibase/Wikidata/WikiHum.

      Na sam udział w kursie (wersja hostowana w przeglądarce) nie trzeba instalować nic poza przeglądarką internetową.

Dostępność

Kolory o wysokim kontraście Kolory o wysokim kontraście

Rozmiar czcionki Rozmiar czcionki

1

Czcionka Czcionka